Đồ dã ngoại cắm trại bị bùn, mồ hôi và mùi ẩm sau mỗi chuyến đi là chuyện bình thường. Nhưng lều, túi ngủ và áo kỹ thuật chống nước không thể giặt như quần áo thường. Sai cách là mất khả năng chống nước, gãy lớp phủ DWR, hoặc khiến túi ngủ lông vũ vón cục không phục hồi được. Bài này hướng dẫn từng bước cho từng loại.
Giặt lều cắm trại
Lều làm từ nylon hoặc polyester kỹ thuật, phủ lớp chống nước và chống tia UV. Máy giặt phá lớp phủ đó rất nhanh.
Chuẩn bị trước khi giặt
- Dựng lều hoặc trải phẳng ra ngoài. Phủi hết đất cát và lá cây khô bằng chổi mềm.
- Tháo cọc, thanh lều ra trước. Không giặt cùng vải.
- Kiểm tra đường may và dây khóa kéo xem có rách hay kẹt bùn không.
Cách giặt tay đúng
Giặt lều chỉ bằng tay, không bao giờ dùng máy giặt hay máy sấy.
- Hòa nước lạnh với một ít xà phòng dịu nhẹ hoặc nước giặt không có enzyme. Không dùng nước nóng.
- Dùng miếng mút mềm hoặc khăn ướt, lau nhẹ từng phần vải. Chú ý vết bùn khô và các đường nối.
- Với vết bùn cứng đầu: thấm ướt trước 5 phút rồi mới lau. Không chà mạnh.
- Xả lại bằng nước sạch nhiều lần cho đến khi hết bọt.
- Không vắt xoắn. Nhẹ nhàng ép vải bằng hai tay để thoát nước.
Phơi khô hoàn toàn trước khi cất
Ở TPHCM độ ẩm thường trên 75%. Cất lều còn ẩm tạo điều kiện cho nấm mốc phát triển rất nhanh. Phơi lều ở nơi thoáng gió, bóng râm. Không phơi nắng trực tiếp vì tia UV làm giòn và bạc màu vải kỹ thuật. Lật mặt trong ra ngoài để khô đều. Phải khô hoàn toàn mới gấp và cất bao.
Giặt túi ngủ
Túi ngủ có hai loại nhân: lông vũ và sợi tổng hợp. Cách xử lý khác nhau rõ rệt.
Túi ngủ lông vũ
Lông vũ dễ vón cục khi ẩm và mất khả năng giữ ấm nếu không sấy đúng cách.
- Dùng máy giặt chế độ nhẹ (delicate hoặc gentle), nước lạnh, không vắt ly tâm mạnh.
- Dùng nước giặt chuyên dụng cho lông vũ (down wash) hoặc nước giặt không enzyme. Không dùng nước xả vải vì nó bịt lớp lông, giảm khả năng giữ ấm.
- Giặt riêng, không chung đồ khác.
- Xả kỹ 2 đến 3 lần để hết hoàn toàn nước giặt.
Sấy là bước quan trọng nhất. Cho túi ngủ vào máy sấy ở nhiệt độ thấp cùng 2 đến 3 quả bóng tennis sạch. Bóng tennis đập liên tục giúp lông vũ bung ra, không vón cục. Sấy nhiều vòng cho đến khi túi khô hoàn toàn và lông bung đều, không còn cục nào. Nếu không có máy sấy: phơi phẳng nơi thoáng, thường xuyên dùng tay bóp nhẹ và bung lông ra trong suốt quá trình khô.
Túi ngủ sợi tổng hợp
Sợi tổng hợp dễ giặt hơn lông vũ và ít nhạy cảm hơn với độ ẩm.
- Máy giặt chế độ nhẹ, nước lạnh, vắt nhẹ.
- Nước giặt thường dịu nhẹ hoặc không enzyme đều được.
- Phơi phẳng hoặc sấy ở nhiệt độ thấp. Bóng tennis cũng giúp sợi tổng hợp bung đều.
- Thời gian khô lâu hơn lông vũ. Đừng vội cất khi còn ẩm.
Giặt áo kỹ thuật chống nước
Áo kỹ thuật như softshell, hardshell, áo gió chống mưa có lớp phủ DWR (Durable Water Repellent). Đây là lớp xử lý bề mặt giúp nước lăn thành hạt và không thấm qua vải. Giặt sai phá hỏng lớp này.
Quy trình giặt áo kỹ thuật
- Khóa tất cả dây khóa kéo trước khi giặt. Khóa kéo hở có thể cào vải trong khi quay máy.
- Dùng nước giặt kỹ thuật chuyên dụng (tech wash, ví dụ Nikwax Tech Wash hoặc Grangers Performance Wash). Tuyệt đối không dùng nước xả vải, không dùng nước giặt thông thường có hương liệu hoặc dưỡng chất.
- Máy giặt chế độ nhẹ, nước lạnh hoặc ấm tối đa 30°C.
- Xả thêm một lần nữa sau chu trình máy để chắc chắn hết nước giặt.
- Không vắt ly tâm mạnh.
Phục hồi lớp DWR sau giặt
Sau vài lần giặt, lớp DWR bị suy giảm. Nước không còn lăn thành hạt mà thấm thẳng vào vải ngoài. Có hai cách phục hồi:
- Nhiệt nhẹ: Sấy máy ở nhiệt độ thấp 20 phút hoặc là ở mức thấp nhất qua khăn mỏng. Nhiệt kích hoạt lại lớp DWR còn sót.
- Xịt DWR: Dùng sản phẩm re-proofing dạng xịt (Nikwax TX Direct, Grangers Clothing Repel) lên vải khô sạch, để thấm rồi sấy nhẹ. Lớp DWR mới hoạt động tốt như áo vừa mua.
Tẩy bùn và khử mùi
Bùn cần xử lý trước khi giặt. Cạo hoặc phủi khi bùn còn tươi hoặc để khô hoàn toàn rồi mới gõ nhẹ. Không chà bùn ướt vào vải vì bùn ngấm sâu hơn. Sau khi bùn rời khỏi vải, giặt bình thường theo hướng dẫn từng loại.
Mùi mồ hôi và mùi ẩm sau cắm trại thường cần xử lý thêm:
- Ngâm đồ trong nước lạnh pha một ít giấm trắng (100ml giấm cho 5 lít nước) trong 30 phút trước khi giặt. Giấm trắng khử mùi hiệu quả mà không ảnh hưởng vải kỹ thuật.
- Sau khi giặt, phơi ngoài không khí vài giờ trước khi cất. Không khí tươi giúp thoát mùi còn sót.
- Không xịt nước hoa hay chất thơm vào đồ kỹ thuật. Chất thơm bịt lỗ thoát khí của vải và làm giảm hiệu năng.
Phơi khô trong điều kiện TPHCM
TPHCM có độ ẩm cao quanh năm, đặc biệt mùa mưa. Đây là thách thức lớn với đồ dã ngoại dày như túi ngủ và lều.
- Chọn ngày nắng và gió để phơi đồ dày. Phơi trong nhà có quạt thổi trực tiếp nếu không có nắng.
- Không cất đồ vào ban đêm nếu chưa khô hẳn. Để đồ tiếp tục khô qua đêm ở nơi thoáng, dùng quạt nếu cần.
- Dùng máy hút ẩm hoặc điều hòa ở chế độ dry để rút ẩm nhanh hơn trong mùa mưa.
- Kiểm tra kỹ các lớp vải chồng nhau như cổ áo, nách, đường may. Đây là nơi ẩm đọng lại lâu nhất.
Bảo quản đồ dã ngoại đúng cách
Cất đồ dã ngoại sai làm giảm tuổi thọ nhanh hơn cả việc dùng thường xuyên.
- Lều: Không gói chặt trong túi nén. Treo lên hoặc xếp lỏng trong túi vải để vải thở. Cất ở nơi khô, thoáng, tránh ánh nắng trực tiếp.
- Túi ngủ: Không cất trong túi nén dài ngày. Túi nén chỉ dùng khi đi. Cất ở nhà bằng cách treo hoặc xếp lỏng trong túi lưới. Lông vũ nén lâu mất khả năng bung lại.
- Áo kỹ thuật: Treo trên móc, không gấp nén. Treo nơi thoáng, không bịt kín trong túi ni-lông.
Với những chuyến đi dài ngày hoặc đồ về trong tình trạng quá bẩn, bạn có thể giao cho dịch vụ giặt đồ dã ngoại chuyên biệt tại Giặt Ơi! để xử lý bằng máy công nghiệp và quy trình phù hợp với từng chất liệu kỹ thuật. Giặt Ơi! phục vụ 24/7, giao nhận tận nơi ở 22 quận huyện TPHCM, đặt qua website, Zalo hoặc WhatsApp.
Với đồ đi phượt như áo gió, quần leo núi, balo kỹ thuật, dịch vụ giặt đồ phượt tại Giặt Ơi! xử lý đúng kỹ thuật, giữ lớp chống nước và không làm hỏng chất liệu.
Câu hỏi thường gặp
Lều có giặt máy được không?
Không nên. Máy giặt làm hỏng lớp phủ chống nước và có thể gây rách đường may do vải bị cuộn mạnh. Giặt tay bằng sponge và xà phòng dịu nhẹ là cách an toàn và đủ hiệu quả cho lều sau mỗi chuyến đi.
Tại sao túi ngủ lông vũ bị vón cục sau khi giặt?
Lông vũ dính lại với nhau khi ướt và vón cục khi khô mà không được bung ra. Giải pháp là sấy cùng bóng tennis ở nhiệt độ thấp. Bóng đập vào túi liên tục trong quá trình sấy, bung các cục lông ra cho đến khi lớp lông phân tán đều trở lại. Nếu không có máy sấy, bóp và bung lông bằng tay thường xuyên trong khi phơi.
Nước xả vải có dùng được cho áo kỹ thuật không?
Không. Nước xả vải để lại màng chất dưỡng bịt các lỗ li ti trên vải kỹ thuật và phá lớp DWR. Áo kỹ thuật sau đó thấm nước thay vì đẩy nước ra. Dùng nước giặt tech wash chuyên dụng và không thêm bất kỳ chất dưỡng hay xả nào.
Giặt đồ dã ngoại tại Giặt Ơi! tốn bao nhiêu?
Giặt Ơi! tính theo kg. Dịch vụ Siêu Tốc 30.000đ/kg, giao trong 24 giờ. Dịch vụ Hỏa Tốc 50.000đ/kg, giao trong 4 giờ. Đơn tối thiểu 5kg. Giao nhận miễn phí nội thành 14 quận, ngoại thành thêm 40.000đ. Đặt bất kỳ lúc nào qua website giatoi.vn, Zalo hoặc WhatsApp.